Empati, diğer bir tabir ile eşduyum; bir başkasının duygularını, içinde bulunduğu durumun ve bu duruma karşı davranışının nasıl olacağını anlamak, içselleştirmektir. Doğuştan sahip olduğumuz bir yetenektir. Geliştirmiş olmamız ne kadar çok ve doğru kullandığımız ile orantılıdır. Bu yeteneğimizi masa başında gayet rahat uygulayabilmekteyiz. Kazanılmış bir kavram değil, doğuştan gelen bir içsel yaşam koçudur.

UX ile Empati Arasındaki Fark

Kullanıcı deneyimi (UX), adı üstünde deneyim olması kendisini empati ile benzer olmaktan çıkaran bir ayrıntıdır. Sonrada kazanılan, ihtiyaca göre devamlı geliştirilen bir yöntem. Empati gibi masa başında kullanacağınız bir yetenekten ziyade, sizi sonuca ulaştırmak için sahaya çağıran bir analiz şekli. Kullanıcının ne istediğine ve sonrasında ne isteyeceğine ulaşmanız için, kullanılması zorunlu bir tespit şeklidir. Bu yüzden empati ile benzeşmesi aynı yola ve amaca hizmet etmesidir. İçselliğinizin doğuştan gelen yansıması empati ile yola çıkarsınız, ama yolu bitiremezsiniz. Kullanıcıya nereden yaklaşacağınızı tespit eden empati, yolda bayrağı UX’ e bırakır. İkisi birbirinden farklı iki kavramdır.

Masa başında oturarak, empati kurmaya başladığınız anda müşteri ile iletişim kurmaya ve sonuçlar elde etmeye başlarsınız. İçsel bir yöntem olan empatinin sonuç yelpazesi, sadece ve sadece empatiyi kuranın duygularının çizdiği çember kadardır. Aslında empati ile siz, gerçekten kendinizi müşteri gibi hissediyorsunuz. Yani müşteri siz oluyorsunuz. Sonucu kısıtlıyorsunuz. İşte tam da burada devreye UX girmeli.

Kullanıcı deneyiminde ise, empatideki gibi kullanıcı tam anlamıyla siz olmuyorsunuz, kullanıcının yanında durup fikrini izleyen bir analizci oluyorsunuz. Duygularını değil de fikrini okuyabilme evresine geçmiş oluyorsunuz. İnsan olarak bu kadar çok karakterin, davranış çeşitliliğinin, tercihlerin farklı olduğu bir hayatta, sektörde hepsini bir araya getirerek, hepsine bir tabloda bakmaktır UX.

Masa başında göremeyeceğiniz, toplayamayacağınız bir analiz sonucu bu. Sahaya inmek, oto kontrol ile, testler ile kullanıcı deneyimini, kazanılmış bir tecrübe olarak hayatınıza yerleştirmek mümkün. Analiz diyorsak, analiz için en önemli malzeme tabii ki veri. Verilerin kıyaslanması, aynı grafikte yer alması için ise aynı amacı olan kullanıcıları bir araya getirmekten geçer.  Amacın tanımını asgariye indirirseniz, aynı rengin tonlarında olan verilere ulaşmanız daha hızlı ve daha sağlıklı olacaktır.

Empati ile yaklaştığınız kullanıcılara, UX ile fikir birliğini sağlayacak verileri toplamakla devam edebilirsiniz. Yapılan veri analizi, bizi bu fikirlerin ortalamasına ulaştırarak kullanıcı deneyiminin sonucu olarak yazmamıza imkan sağlayacaktır.

Analizler, testler, oto kontrol, gerçek kullanıcılar ile direkt iletişimde olarak sonraki talebini tespit etmenin yöntemidir UX.  Fikir jimnastiğini geliştirmiş olan analizcinin, UX matematiğinde sonuca ulaşması çok da zor olmayacaktır. Verilerin varlığı, kendisini empati ile yalnız başına bırakmayacaktır. Geliştirilmiş yöntemlerde, bir sonraki davranışı veya talebi tespit etmek çok kısa bir zaman alır. Bu yöntemin uygulandığı süreç de bir o kadar verimli olur. Empati, ‘’ben olsam ne yapardım?’’ ise, UX, ‘’o ne yapardı?’’ sorusuna cevaptır.

UX için veriler ne kadar birbirine yakın ise, sonuçta oluşan puzzle o kadar doğru olur.

Puzzle parçalarının tanındığı, renk tonlarına göre sıralandığı, tasnif edildiği bir UX yönteminde, parçaların yerine yerleştirilmesinde kolaylık yaşanır. Parçaları tanımak, ne ifade ettiğini bilmek, yerini tahmin etmek, koyulan parçanın yanına hangi parçanın gelmesi gerektiğini tahmin etmek UX’ in doğru uygulandığı anlamına gelmektedir. Sonuç olarak, anket yaparken nasıl verilerden bir istatistik elde ettiğimizde, bu istatistik mevcut bir tabloyu görmemizi sağlıyorsa, UX sayesinde bu elde edilen tabloda, doğru adımı atmak için bir yol çizmiş oluyoruz. Öngörüyü sağlama, kullanıcıya tercih ettiği yolu hazırlama yöntemi ile UX, kendini bütün analiz yöntemlerinden ayrıcalıklı bir konuma yerleştiriyor.

The post Kullanıcı Deneyimi ve Empati appeared first on Livaport Digital & Creative.

Aktivizm hareketleri bilinçli yapılan eylemlerdir. Temel amacı aynı düşüncede olan insanları bir araya getirmek ve eylemlerini bu amaç doğrultusunda dışa vurmaktır. Doğal olarak bunun yolu sadece, sokağa dökülmek ve şiddete başvurmak değildir. Aktivist eylemler şiddet amaçlı yapılmasa da genelde yürürlükteki yasal düzenlemelere ters düşüldüğü ölçüde şiddetle karşılaşmaktadır. Ancak aktivist eylemlerin başka yöntemleri de bulunmaktadır. Örneğin, bir şirketin ürün ve hizmetlerinin alınması boykot edilebilir ya da yazılı ve medyada politik kampanyalar yapılıyor olabilir.

İnternetin yaygınlaşması ve yukarıda da ifade edildiği gibi sosyal medyanın bir güç olmaya başlaması ile birlikte, aktivist hareketler artık sosyal medya kanallarına taşınmış durumdadır. Bir anlamda bu eylemlere dijital aktivizm de denebilir.

Çok uzak değil, 2000’li yılların başlaması ile birlikte, mobil telefonların gittikçe akıllanması ve ikinci nesil internet hizmetleri sağlayan ve karşılıklı etkileşim imkanı veren Web 2.0’ın uygulamaya girmesi ile artık insanların iletişim kurma alışkanlıkları da kökten değişmiştir. Bir yandan internete erişiminin daha hızlı ve daha ekonomik hale gelmesi, bir yandan da iletişim teknolojilerinin hızlı gelişmesi ile artık herkes internete girmektedir. Bu gelişimi takip eden sosyal medya alışkanları ise herkesin mobilite olmasını sağlamıştır. Bu durum bir başka gerçeği ortaya çıkarmıştır. Artık herkes gerçek dünya ile birlikte sanal bir dünyada da varlığını sürdürmektedir. Bu gelişmeler ile birlikte dünya artık küresel dev bir köy haline gelmiştir. Dünyanın neresinde olursa olsun meydana gelen bir olay, anında yayılmaktadır.

Günlük yaşamın ayrılmaz bir parçası haline gelen sosyal medya üzerinden, bütün tanıdıklar ile internet erişimi olan her yerde ve her zaman iletişime geçilebiliyor. Bir yandan vakit geçirilirken bir yanda da dünya gündemi yakından takip edilebiliyor. İnsanlar o andaki ruh durumlarını bile rahatça paylaşabiliyorlar. Ama bunun yanı sıra sosyal medya, yeni isteklerin veya şikayetlerin konuşulduğu, memnun kalınan veya şikayet edilen ürün ve hizmetlerin dile getirildiği bir ortam olmaktadır. Sosyal medyanın bu etkileyici gücünün farkında olan sivil toplum kuruluşları da son yıllarda eylemlerini bu ortamlara taşımaktadır. Meydanlarda gerçekleştirilecek bir eylem öncesinde sosyal medyayı, insanların birbirleri ile haberleşmeleri ve örgütlenmeleri amacı ile etkili bir yol olarak kullanmaya başlamışlardır. Özellikle Twitter’ın 2007 yılında kurulması ile birlikte yaygınlaşmaya başlayan konu etiketleri (hashtag) ile, aynı görüşte olan insanların bir araya gelmeleri ve mesajlarını daha büyük kitlelere ulaştırmaları kolaylaşmıştır. Bugün bu etiketler Facebook, Pinterest ve Instagram gibi diğer sosyal medya kanallarında da kullanılmaktadır. Konu etiketleri, iletişim etkinliği sağlamak için bugün sosyal medyanın ayrılmaz bir parçası haline gelmiştir.

Sosyal medyada aktivizmin en canlı örneği 2013 yılında yaşanan Gezi Olayları’dır. Hatırlanacaktır, iş makineleri parka girdiği zaman, bu haber çok kısa sürede sosyal medyada yayılmış, birçok eylemci kısa sürede organize olarak parka gelmiş ve iş makinalarının karşısına çıkılmıştır. Bu olaylar ile ilgili olarak sosyal medyada çok fazla video, fotoğraf ve mesajın paylaşılması ile de olaylar daha fazla büyümüş ve tepkiler sadece İstanbul ile sınırlı kalmamış ve bütün ülkeye yayılmıştır. Sosyal medyanın gücünü ve etkisini bu olaylar çok güzel ortaya koymaktadır.
Bir başka sosyal aktivitizm örneği de, kadınlar tarafından #Bacaklarınıtopla etiketi ile başlatılan eylemdir. Bu eylemde kadınlar, otobüste, metroda, vapurda bacaklarını yayarak oturan görgüsüz erkeklerin fotoğraflarını sosyal medyada paylaşmışlardır. Bu eylemin etkisi ülke sınırları bile aşmış ve yabancı ülkelerden de tepkiler dile getirilmiştir.

Diğer yandan bu tür eylemlere ara sıra katılan ünlü markalar da olmaktadır. Sosyal medyanın bu alandaki gücünden yararlanmak isteyen marka şirketler, ırk ayrımcılığı, kadın erkek eşitsizliği, cinsel tercihler ve gündem yaratacak başka farklı konulardaki mesajlarını özgürce insanlara aktarmakta ve tabu sayılan bazı konuların üzerine cesurca gidilmektedir. Bu anlamda Doritos markasının eşcinsellerin yaşadığı problemleri dile getiren It Gets Better (daha iyiye gidiyor) eylemi ile Dove markasının kendini güzel hissetmeyen kızlar işlediği Fat Girl Dance (şişman kızın dansı) eylemleri çarpıcı örneklerdir.

The post Aktivizm ve Sosyal Medya appeared first on Livaport Digital & Creative.